Tablo, Grafik ve Çizim

[kızıltılkı]

Tablo, Grafik ve Çizim

Slaytlarımızın çekiciliğini arttırmak ve böylece eşlik ettikleri sunuda mesajların akılda kalırlığına daha çok katkıda bulunmalarını sağlamak için yapabileceğimiz düzenlemeler sadece metinleri biçimlendirmek veya metinlere madde işareti eklemekten ibaret değil. PowerPoint, slaytlarımıza tablo, grafik, örgüt kuruluş şeması, resim, film ve ses ekleme imkanı tanıdığı gibi, sınırlı da olsa verdiği çizim araçları ile slaytlarda kendi çizimlerimizi yapmamızı da sağlar.

PowerPoint, Windowsıun Nesne Bağlama ve Yerleştirme (OLE) modeli ile uyumlu bütün programlardan, o programların ürünlerini, örneğin bir Access tablosunu veya Excel grafiğini alabilir. Bu nesneler kendilerini oluşturan programlarda güncelleştirildiği taktirde, slaytı PowerPointıte yeniden açtığınızda, slayttaki kopyasının da güncelleştirilmiş olduğunu göreceksiniz. PowerPoint 2000, Internet imkanlarından yararlanmanız veya bilgisayarınızdaki bir başka kaynağı kullanabilmeniz için, slaytlarınıza köprü (link) koymanıza da imkan verir.

Tablo
Herhangi bir bilginin sunuluşunda tablo, bilgilerin gruplandırılması, sıralanması ve böylece önemli eğilimlerin daha görünür hale gelmesi açısından etkili bir mimarî araçtır. Farklı gruplara ait rakam veya kavramların yanyana gösterilmesi, aralarındaki farkı ortaya çıkartır; öğrenmeyi kolaylaştırır. Bununla birlikte slaytlara çok fazla sütun ve satır içeren tablolar koyarsak, yazı tipi boyutu küçülebilir ve zor görülür; veya tabloda yer alan bilgilerin kavranması zorlaşabilir. Usta slayt tasarımcıları üçten fazla sütun ve dörtten fazla satır kullanmamaya özen gösterirler.

Bir slayta tablo eklemek için en kolay yol, Araç menüsünden Tablo aracını tıklamak ve açılacak kutuda arzu ettiğiniz kadar sütun ve satırıı taramaktır. Ekle menüsünden Tablo maddesini seçerek ve açılacak diyalog kutusunda istediğiniz sütun ve satır sayılarını seçerek Tamam düğmesini de tıklayabilirsiniz. Sunuya yeni bir slayt eklerken. bu slaytın tablo slaytı olarak biçimlendirilmesini de sağlayabilirsiniz.

PowerPoint, yeni tablo oluşturduğunuz anda Tablolar ve Kenarlıklar araç çubuğunu da açacaktır. Bu çubuk, tabloyu seçtiğiniz her an görünür. Bir tabloyu oluşturduktan sonra satır sayısını arttırmak isterseniz, son satırda iken klavyede Sekme (Tab) tuşuna basmanız yeter. Yeni sütun eklemek için, Tablolar ve Kenarlıklar araç çubuğunda Tablo düğmesini tıklayın ve açılacak menüden Sola Sütun Ekle veya Sağa Sütun Ekle maddesini seçin. Bu menüde bulunan Alta Satır Ekle ve Üste Satır ekle maddeleri ile tabloya yeni satırlar da ekleyebilirsiniz.

Oluşturduğunuz tablonun içtediğiniz hücresine klavye ile metin girebilir veya Windows Panosuındaki bir metni yapıştırabilirsiniz. Tablolar, bulundukları slaytın parçasıdır; dolayısıyla herhangi bir ögesini iki kere tıklayarak o ögeyi düzenlemeye imkan veren diyalog kutusunu veya araç çubuğunu açabilirsiniz. Bir sütun veya satır çok dar veya çok geniş ise, Mouse işaretçisi ile sütunun veya satırın sınır çizgisini sağa veya sola kaydırabilirsiniz. Mouse işaretçisi bir sütun veya satırın sınır çizgisi üzerinde iken iki tarafı oklu iki dik çizgi görünümünü alır.

Tabloların daha kolay anlaşılır hale getirilmesi için çeşitli biçim özelliklerini değiştirebilirsiniz. Tablo seçili iken, Biçim menüsünden Tablo maddesini seçerseniz, tablonun çerçeve, dolgu ve metin kutuları özellikleriin topluca düzenleyebileceğiniz diyalog kutusu açılır. Tablolar ve Kenarlıklar araç çubuğunda da bu amaçla kullanabileceğiniz düğmeler vardır.

Bu araç çubuğundaki düğmelerle, tablonunun bütün unsurlarının özellikleri tek-tek düzenlemeniz mümkündür.

Grafik
Tablolar uzadıkça veya rakamlar büyüdükçe işlevlerini yitirirler; bilginin özet olarak kavranması, unsurları arasındaki farkların algılanması zorlaşır. Bu durumda rakamların sırrını grafiklerle çözebiliriz. PowerPointıte yeni bir grafik slaytı oluşturarak, mevcut bir slaytı grafik saltına dönüştürerek veya slaytın elverişmi bir yerine grafik ekleyerek, bu imkandan yararlanabilirsiniz.

Bunun için Ekle menüsünden Yeni Slayt maddesini seçerek veya araç çubuğunda Yeni simgesini tıklayarak yeni bir slayt oluşturmak istediğinizde açılan Otomatik Düzen diyalog kutusunda grafik slaytını seçebilirsiniz. Grafik, mevcut slaytta yer alacaksa, slaytın herhangi bir boş yerini sağ-tıklayarak açılacak menüden veya Ortak Görevler düğmesinin açacağı menüden Slayt Düzeni maddesini seçerek, slaytın otomatik biçimini değiştirebilirsiniz. Slaytta uygun genişlikte yer varsa, Ekle menüsünden Grafik maddesini de seçebilirsiniz. Yeni slayt veya mevcut slaytın slaytın otomatik biçimi değiştirme yollarını izlerseniz, PowerPoint, slaytta grafik alanını açar ve yeni grafik oluşturmak için yer tutucunu iki kere tıklamanızı bekler. Grafik simgesini iki kere tıkladığınızda PowerPoint örnek bir veri tablosu ve buna dayanan grafiği de oluşturur. Ekle menüsünden Grafik maddesini seçerseniz, PowerPoint örnek veri tablosunu ve grafiği kendiliğinden oluşturur.

Bu örnek veri tablosu ve ona dayanan grafik, Ofis 2000 ailesinin üyesi Microsoft Graph 2000 adlı araç tarafından oluşturulur. Daha sonra slaytta mevcut bir grafiği iki kere tıklayarak aynı aracı çalıştırabilirsiniz. Örnek tabloda istediğiniz hücrede istediğiniz değişikliği yapabilirsiniz; bu değişiklik örnek grafiğe anında yansıtılır. Örnek grafiği sağ tıklayarak ve açılacak menüden Grafik Türü maddesini seçerek, 14 ayrı standart (ve tür içinde 7 ayrı biçimde) veya 20 özel tür arasından seçim yapabilirsiniz.

Grafiklerini veri tablosunu PowerPoint içinde düzenleyerek oluşturabileceğiniz gibi, Excelıde oluştaracağınız tablo veya grafikleri de slaytlarınızda kullanabilirsiniz. Böylece Excelıin, PowerPoint içinde kullandığınız Microsoft Graph 2000 adlı araçtan çok daha fazla ve üstün imkanlarını kullanmış olursunuz. Bunun için Excelıde oluşturduğunuz grafiği seçin ve Windows panosuna kopyalayın, ve PowerPoint slaytına yapıştırın. Ayrıca PowerPoint grafiğinin temeli olan veri tablosunu da Word, Access veya Excelıde panoya kopyalayarak ve tabloya yapıştırarak, oluşturabilirsiniz. Bunun için önce örnek tablodaki bütün değerleri seçerek silmeniz gerekir.

PowerPointıte bir grafiği seçtiğiniz anda, standart araç çubuğu, grafiği biçimlendirmenize elverişli araçlar içerir hale gelir. Bu çubuktaki Grafik Alanını Biçimlerdir düğmesini tıklayarak grafiğin çizgilerini, çerçeve ve renklerini ya da yazı türlerini düzenlemeniz mümkündür. Yine bu çubuktaki Dosya al düğmesi ile mevcut Excel, Lotus 123, Quatro Pro, SYLIK veya düz yazı dosyalarını alabilirsiniz. Düzyazı dosyalarında veri alanlarının virgül veya sekme ile ayrılmış olması gerekir.

Araç çubuğundaki Grafik türü düğmesiyle, grafiğinizin 3 boyutlu veya iki boyutlu ve veriler açısından anlam taşıdığı taktirde pasta diliminden di*** vey yatay çubuklara kadar bir çok tür ve biçinden birine çevrilmesini sağlayabilirsiniz. Kimi zaman verilerin sütunlara göre (örneğin yıllar), kimi zaman da satırlara göre (örneğin masraf kalemleri) yapılması gerekebilir. PowerPointıin grafiği oluştururken, gruplandırmayı sütune göre mi, yoksa satıra göre mi yapacağını araç çubuğundaki Satıra Göre veya sütuna Göre düğmelerini tıklayarak belirleyebilirsiniz

Küçük resim, film ve ses
Slaytlara, dinleyicilere göstermek istediğiniz resim, fotoğraf ve videoları koyabileceğiniz gibi, kimi zaman sadece slaytın ilgi çekmesi veya içerdiği metne anlam kazandırması için de bu ögelerden yararlanabilirsiniz. Akıllı İçerik Sihirbazı ile örnek sunu oluşturduğumuz birinci bölümde Ofis 2000 ailesinin yardımcı üyelerinden Küçük Resim Galerisi aracını kullanarak, slaytlarımıza nasıl resim eklediğimizi görmüştük.

Boş bir şablonla yola çıktığımız sunularda bir slaytta resim koymak da aynı derecede kolaydır. Bunun için ya otomatik biçimlendirilmesi resimli bir yeni slayt seçerek işe başlayabilirsiniz, ya da mevcut slaytınızın türünü, Biçim menüsünden (veya slaytı sağ tıklayarak açılacak menüden) Slayt Düzeni maddesini seçerek, Metin ve Küçük Resim (ya da Küçük Resim ve Metin) olarak değiştirebilirsiniz. Yeni slaytta veya slaytınızın yeni biçiminde, resim yer tutucusunu iki kere tıklarsanız Küçük Resim Galerisi açılacaktır.

Resim içermeyen bir slaytta, resim konulabilecek elverişli alan varsa, çizim araç çubuğundaki resim düğmesini tıklayarak, veya Ekle menüsünden Küçük Resim maddesini seçerek, ya da herhangi bir dizindeki resim dosyasını Mouse işaretçisiyle sürüklüyerek slaytın içine bırakarak da slayta resim koyabilirsiniz.

Slaytınıza eklediğiniz bir resmi sağ tıklayarak ve açılan menüden Resim Biçimlendir maddesini seçerek, resmin bir çok görünüm özelliğini ayarlamak mümkündür. Resim Biçimlendirme kutusunda Görüntü Denetimi, resimlerin türü ve niteliği ne olursa olsun slayt üzerindeki görünümünü kontrol etmenizi sağlar. Burada yapabileceğiniz tercihler arasındaki Fligran, resmin slayt zemininde dikkat çekici olmadan kullanılmasına imkan verir.

Asıl Slaytıa koyacağınız resim ise bütün slaytlarda görünür. Bu yolla örneğin bir firmanın yıllık raporuyla ilgisi sunuda, bütün slaytlara firmanın logosunu koymak mümkündür.

Slaytlara film (video dosyası), ve ses de koyabilirsiniz. Bunu sağlamak için elverişli yer olan slayt seçili iken Ekle menüsünden Film ve Sesler maddesini seçin. Film ve sesler Galeri aracılığıyla seçilebileceği gibi, doğrudan bir dosyadan da alınabilir. Film ve seslerinizi Küçük Resim Galerisiıde alarak katalogladıysanız, bu kolay bir yoldur. Fakat PowerPoint aynı kolaylıkla sabit disklerinizdeki filmleri de alabilir. PowerPoint, sık kullanılan bütün sayısal video biçimlerini (AVI ve MOV gibi) tanır. Ayrıca Windows Mediaının akan media (streaming media, ASF) dosyalarını da kullanabilirsiniz. Filmleriniz Real Networksıün Real Media (RA) biçiminde ise, PowerPoint gösteri sırasında Windows Media Player veya Real Playerıın yardımını isteyecektir. Bu durumda slayt gösterisi sırasında, slaytın üzerinde Media Player veya Real Playerıın kendi penceresi açılacaktır.

Video dosyasını slaytınıza yerleştirirken PowerPoint, bu videonun slayt gösterisi sırasında otomatik gösterilip gösterilmemesi konusunda onayınızı isteyecektir. Slayta yerleştirdiğiniz film nesnesini sağ tıklayarak, filmin diğer bazı özelliklerini de belirleyebilirsiniz.

PowerPoint, güçlü bir ses kaydetme ve slayt gösterisi sırasında bunu çalma imkanına da sahiptir. PowerPoint ayrıca sabit diskte bulunan bir sayısal ses kaydını (Galeri yoluyla ve doğrudan diskten) da alabilir. İsterseniz, slayt gösterisi sırasında bilgisayara takılı CD-ROM sürücüsüne yerleştirilmiş bir müzik CDısinden de ses çalabilirsiniz.

Çizim
PowerPoint, işlevleri açısından bakınca bir grafik çizim ve düzenleme programı değildir; buna karşın slaytlarınıza özel çizim nesneleri kazandırabilmeniz için, yeterli grafik oluşturma ve düzenleme araçlarına da sahiptir. PowerPoint, değiştirmediyseniz, açıldığında Çizim araç çubuğunu penceresinin alt kenarında görüntüler.

Otomatik Şekiller menüsünde, çizgi, bağlayıcı, temel şekil, akış çizelgesi, yıldızlar ve büyük başlıklar, belirtme çizgileri ve eylem düğmeleri şeklinhde gruplanmış yüze yakın, kullanılmaya hazır çizim bulacaksınız. Çizgi ve ok araçları ile slaytın üzerine kendi çizgilerinizi çizebilirsiniz. Çizim araç çubuğundaki diğer düğmeleri kullanarak kendi çizdiğiniz veya otomatik çizimler menüsünden seçtiğiniz şekilleri renklendirebilir; büyültebilir-küçültebilir ve döndürebilirsiniz. Çizgilerinizi veya şekillerinizi üç boyutlu yapmanız; üç boyutlu çizimlerin konumunu, ışık yönünü ve yüzey kaplama stilini belirlemeniz ve değiştirmeniz de mümkündür.

Çizimleriniz ve otomatik şekilleri birlikte seçer ve Çizim yönetim menüsünden Gruplandır maddesini seçerseniz, PowerPoint seçili ögeleri bir grup haline getirir ve ortak denetlenmesini sağlar. gruplandırılan çizim ögelerinin boyutları ve diğer özellikle birlikte kontrol edilir.

Her yeni çizim, bir öncekinin önünde bir katmanda oluşturulur ve dolayısıyla arkasındaki unsuru örter. Çizim yönetim menüsünü kullanarak, nesneleri birbirinin önüne veya arkasına gönderebilirsiniz.

Çizimlerin renk, çizgi ve saydamlık özellikleri gibi çok daha fazla sayıda özelliğini belirlemek ve değiştirmek için çizim seçili iken Biçim menüsünden Renkler ve çizgiler maddesini seçebilirsiniz. Açılacak diyalog kutusunda, seçilen nesneye uygun çok sayğıda denetlenebilir özellikle olduğunu göreceksiniz.

Bu arada Otomatik Şekil menüsündeki Eylem Düğmeleri grubunda yer alan 12 çizimin diğer çizimlerden farkına kısaca değinelim. Bu düğmeler, PowerPoint açısından ayrı bir önem taşırlar; çünkü bu şekiller, slayt gösterisi sırasında gerçekleşmesini istediğiniz komutları yerine getirmenizi sağlar. Bu şekillerden birini seçerek slayta yerleştirdiğinizde PowerPoint, bu şekil tıklandığında veya Mouse işaretçisi üzerine geldiğinde olmasını istediğiniz eylemi seçebileceğiniz bir diyalog kutusu açacaktır.

Bu kutuda eylem düğmesinin yapmasını istediğiniz işi, çalıştırmasını istediğiniz komutu, programı veya makroyu ve çalmasını istediğiniz sesi seçebilirsiniz.

[kızıltılkı]

Özel Etkiler ve Animasyon

Bir sunuda slaytların kendilerinden beklenen etkiyi yapabilmesi, ilgi odağı haline gelmesi için, sadece içerikle yetinmek zorunda değiliz. Slaytlarda yer alan duragan ögeleri, örneğin metinleri, resimleri ve çizimleri hareketlendirebiliriz. Ayrıca slaytların birbiri ardına ekrana gelişlerine de özel animasyon etkileri kazandırabiliriz. PowerPoint 2000, diğer sürümlerinden farklı olarak, slayt gösterilerini Internet köprüleri ile zenginleştirebilir.

Slaytlarımıza video, anime resim dosyaları (örneğin anime GIF resimler) ve ses koyarak, içeriklerini duraganlıktan kurtarmak mümkündür. Ancak her sunuda video veya ses kullanmak gerekmez. İçerik itibariyle duragan unsurlar buluna slaytlara hareket kazandırmak, gösterinin daha ilgi çekici hale gelmesini sağlar. Örneğin, slaytta yer alan başlıklar ve diğer metinler sırayla görüntülenebilir. Konuşmacının vurguladığı her yeni kavramı açıklayan metin ancak konuşmacı o kavramdan söz ettiği zaman görüntülenebilir. Metinler yavaşça silinebilir ve yerini yeni bir metne bırakabilir. Bu etkilerin hemen hepsi slaytın tümüne uygulanabilir. Özel animasyon etkileri kazandırılmış bir slayt gösterisi, bu etkilere yer verilmeyen bir gösteriden çok daha cazip ve enerji dolu olacaktır.

Slayta Animasyon Ekleme
PowerPointıin özel animasyon etkilerinin çoğu metinler dikkate alınarak hazırlanmış olmakla birlikte, resimlere ve çizimlere de animasyon kazandırabiliriz. Başlık ve metin içeren bir örnek slaytı normal görümünde açarak, Animasyon Efektleri düğmesini tıklarsanız, PowerPoint Animasyon Efektleri araç çubuğunu görüntüleyecektir.

Bu çubuktaki etki düğmeleri etkiyi koyan/kaldıran bir özelliği sahiptir. Ayrıca bu düğmeler, seçtiğiniz nesneye bir özel animasyon etkisinin bütün ögelerini, örneğin ses etkisini, de kazandırır. Bir slaytta başlığı ve diğer metinleri birbirinden bağımsız şekilde hareketlendirebilirsiniz. Animasyon Efektleri araç çubuğu ile kazandırabileceğiniz hareketleri ve varsayılan özelliklerini, bir sınama slaytında her bir etkiyi sıralayla uygulayarak ve çubuktaki önizleme düğmesini tıklayarak izlemeniz ve öğrenmeniz en etkili yoldur. Bununla birlikte her bir etkinin işleyiş tarzını kısaca belirtelim:

İçeri Sürme: Nesnenin slaytın sağından, otomobil sesi eşliğinde uçarak girmesini sağlar.

Uçma: Nesnenin slaytın solundan hızla geçen nesle sesi ile girmesini sağlar.

Kamera: Nesnenin ortasından kenarlarına doğru, fotoğraf makinası sesi ile açılmasını sağlar.

Bir kere parla: Nesnenin görüntülendikten sonra bir kere göz kırpmasını sağlar.

Lazer metin: Metnin lazer sesiyle, her bir karakterinin sağ üst köşeden girmesini sağlar.

Daktilo metin: Metnin elektrikli daktilo sesiyle her bir karakterinin sırayla görüntülenmesini sağlar.

İçeri Kayma: Metnin kelime-kelime slaytın üst kenarından yerine düşmesini sağlar.

Animasyon Efektleri çubuğundaki diğer düğmeler ise kısıtlı da olsa animasyonun sırasını belirler. Çubuktaki Özel Animasyon düğmesi ile çok daha ayrıntılı düzenleme yapabileceğiniz Özel Animasyon diyalog kutusunu açabilirsiniz.

Bu kutuda animasyon ile birlikte çalınmasını istediğiniz sesleri değiştirebileceğiniz gibi sıra ve zamanlama bakımından çok daha ayrıntılı denetimler yapabilirsiniz. Animasyonların zamanlamasını (hareketin başlamasını) otomatik hale getirebileceğiniz gibi, Mouse düğmesinin tıklanmasına da bağlayabilirsiniz.

Slaytlara Geçiş Animasyonu Ekleme
PowerPoint slaytlarının her biri, kendi içinde farklı animasyon etkilerine sahip olabildiği gibi, bir slayttan diğerine geçerken özel animasyon etkileri uygulayabilirsiniz. Slaytların kendileri de içerdikleri nesneler gibi farklı görüntülenme etkilerine sahip olabilirler.

Slaytlara geçiş etkisi kazandırmanın en kolay yolu, sunuyu tamamladıktan ve bütün slaytları hazırladıktan sonra, Slayt sıralayıcısı görümünü seçmek ve bu görünümde açılan Slayt Geçişi araç çubuğunu kullanarak, slaytlarınıza toplantan veya teker teker geçiş etkisi kazandırmaktır.

Bu görünümde slaytların altında beliren slayt geçiş simgesini tıklayarak, varsa, slaytın nasıl açılacağını izleyebilirsiniz. Bu görünümde iken, bir slaytı seçer ve araç çubuğundan Slayt Geçiş Efektleri seçme kutusundan bir efekt seçerseniz, bu etki slayta uygulanmış olur. Araç çubuğundaki Önceden Belirlenmiş Efektler seçme kutusundan seçeceğiniz etkiler ise slaytın başlık dışındaki ögelerine uygulanır.

Bir slaytı seçtikten sonra, klavyede Üstkarakter (Shift) tuşunu tutarak diğer slaytları tıklarsanız, birden fazla slaytı seçebilirsiniz; bu durumda seçeceğiniz geçiş ve önceden belirlenmiş animasyon etkileri seçili bütün slaytlara uygulanmış olur.

Slayt geçiş etkilerinin daha çok özelliğini kontrol etmek için, bir slaytı sağ tıklayıp, açılan menüden Slayt Geçişi maddesini de seçebilirsiniz. Açılacak diyalog kutusunda slayt geçişine farklı otomasyon ve zamanlama özellikleri ve farklı sesler kazandırabilirsiniz. Ayrıca bu kutuda seçeceğiniz geçiş etkisini isterseniz bütün slaytlara kazandırmanızı sağlayan Tümüne Uygula düğmesini de göreceksiniz.

Internet Bağlantısı Ekleme
PowerPoint slaytları, kendilerinden sonraki slayta geçebildikleri gibi, Internetıte (veya gösterinin kayıtlı olduğu bilgisayarda ya da bu bilgisayarın bağlı olduğu ağda) sabit diskte bulunan bir dosyaya geçebilir. Bunun için PowerPointıte herhangi bir metin veya resim nesnesine Internet köprüsü (link) kazandırmanız gerekir. Köprülenmiş dosya Windows ortamında açılabilmek için hangi programı çalıştırmak gerekiyorsa, PowerPoint, Windows işletim sistemi aracılığıyla o programı çalıştıracaktır.

Slaytlarınıza köprü eklemek için, bir metni veya resmi seçin ve araç çubuğunda Köprü Ekle düğmesini tıklayın. Açılacak olan Köprü Düzenle diyalog kutusu, bağlantı kuracağınız Web sayfasını veya diğer tür dosyaları bulmakta kullanabileceğiniz kontroller bulunacaktır.

Gözatılacaklar bölümünde yer alan Dosya düğmesini tıkladığınızda yerel veya ağ ortamında erişmenize izin verilen sabit disklerdeki tüm dosyalara ulaşmanızı sağlayan diyalog kutusu açılacaktır; Web Sayfası düğmesi ise varsayılan Internet Browser programınızı çalıştırarak, Internetıe bağlanmanızı ve burada bir sayfa seçmenizi sağlar. Tabiî bu yolun işleyebilmesi için bilgisayarızın Internet ile iletişiminin ve bir Internet Servis Sağlayıcı aracılığıyla Internet hizmetlerinden yararlanma imkanınızın sağlanmış olması gerekir.

PowerPoint sunusunu hazırladığını bilgisayarın bu sırada Interrnet bağlantısı sürüyorsa, Web araç çubuğunu da kullanabilirsiniz. Bu araç çubuğu, tipik bir Browser programının adres, sık kullanılanlar, başlangıç sayfası ve Webıde arama imkanı veren düğmelerini içerir.

[kızıltılkı]

Slayt Gösterisi

BiPowerPoint ile sunu hazırlamanın bir amacı olabilir: slayt gösöterisi yapmak. Fakat slayt gösterisi dendiğinde, derhal ve sadece aklımıza bilgisayarın video sinyalini bir beyaz perdeye düşüren pahalı projeksiyon cihazları gelmemeli. PowerPoint ile yaptığımız slaytlar, beyaz perdede olduğuna yakın ve hatt bazı bakımlardan ondan çok daha etkili şekilde bilgisayar ekrarında veya Internetıte Web sayfası olarak da gösterilebilir.

PowerPointıin en ıucuzı kullanım biçimi, beş altı kişilik bir gruba gösteri yaparken, tabir yerinde ise bilgisayların ekranını izleyicilere doğru çevirmektir. Küçük bir ekrana ortaklaşa bakmak, iki kişi için bile olsa zor olabilir. Fakat PowerPoint, büyükçe bir bilgisayar ekranında, aynı masanın çevresindeki kişilere çok uzaktan olmamak kaydıyla, okunabilir büyüklükte tam ekran slayt gösterisi yapabilir. İkinci ıkolayı slayt gösterisi slaytları yazıcıda kağıda dökmektir. Konuşmacı bu kağıtları önceden dağıtarak ve konuşması sırasında slaytların başlıklarını veya sayfa numaralarını belirterek dinleyicileri dikkatlerini doğru slayt baskısına çevirmelerini sağlayabilir.

PowerPoint, slaytları ıtepegözı projeksiyon makinalarında gösterilmek üzere saydam, film-gibi kağıtlara basabilir. Yazıcının renkli olması halinde, mükemmel bir slayt gösterisi yapabilirsiniz. İzleyicinin çok ve konunun böyle bir masrafı kaldırması halinde, PowerPoint slaytlarını, gerçekten 35 mmılik slayt filmine basılmak üzere bir servis bürosuna göndermek mümkündür. Büronun hazırlayacağı 35 mmılik renkli slaytlar, daha sonra slayt projeksiyon makinasıyla beyaz perdeye düşürülür.

Bilgisayarınızı dinleyicilere çevirmenin dışında diğer yolların hiç birisi, PowerPoint slayt gösterisinden beklene etkileşmeyi sağlamaz. Kağıda, filme veya 35 mmılik slayta çevrilecek PowerPoint slaytlarında, video ve ses gibi mültimedya ögeleri ve Web köprüleri gibi bağlantılı dosyalar görüntülenemeyeceği gibi, slayt gösterisi sırasında geri gitmek, ileri gitmek, veya slaytlara koyacağınız eylem düğmeleri ile sırası olmayan bir slayta atlamak gibi etkileşmelerden yararlanılamaz.

Şimdi bu yolların herbiriyle PowerPoint sunusundan sonuç almaya geçmeden önce, sunuda mükemmelliği sağlayacak bir iki noktaya değinelim.

Notlar
PowerPoint slayt gösterisini, birbiri ardından gösterilen güzel görüntüler olmaktan çıkartan ve onları sözlü iletişimi tamamlayan görsel unsurlar haline getiren bazı araçlar vardır. Bunların başında konuşmacı notları veya kısaca Notlar gelir. PowerPointıte normal görünümde, her slaytın altında notlar kutusunun bulunduğunu gördük. Bir slaytın notlar kutusuna yazılacak veya Windows panosu yoluyla yapıştırılacak metinler, slaytın içinde görünmemekle birlikte, slaytın parçası olur.

Bir çok usta sunu tasarımcısı bu notlardan slaytın geliştirilmesi sırasında kendisine ve tasarım ekibine üretimle ilgili hatırlatmalar için yararlanır. Eğitim amaçlı PowerPoint sunularında notların, konuşmacının sözlerinin bir özeti olduğuna sık sık rastlayabilirsiniz. Notlarıdan gerçek amacına uygun olarak, kendisi için konuşması sırasında hatırlatma amacıyla yararlananlar da vardır! Notlar, slaylatlarla birlikte veya ayrıca yazdırılabilir.

Slaytlarınıza not eklemek için, normal görünümde, Not penceresinin içini tıklamak suretiyle istediğinizi yazabilirsiniz. Daha geniş bir not penceresi açılması için, görünüm seçme çubuğunda Not görünümünü seçebilirsiniz. Not bölümünün üst çerçevesini Mouse işaretçisiyle yukarıya doğru sürüklerseniz, bölümün genişlediğini göreceksiniz. Notlarda değişiklik yapmak için değiştirmek istediğiniz not görüntüde iken not penceresini tıklamanız yeter.

Siyah/Beyaz Denetimi
PowerPoint, şablonlarında genellikle renk unsuruna bol yer verir; dolayısıyla biz özellikle dikkat etmedikçe, slaytlarımız renkli olarak hazırlanır. Fakat renkli metinler ve resimler, renkli iken çok uyumlu oldukları halde, siyah/beyaza çevrildiklerinde bazen arzu edilen sonucu vermezler.

Slaytlarınızı siyah/beyaz yazıcıda yazdırmadan önce, renk yerine gri tonlama ile nasıl göründüklerini inceleyebilirsiniz. Bunun için standart araç çubuğundaki Gri Tonlama Önizleme düğmesini tıklamanız gerekir. PowerPoint, slaytınızı gri tohlara çevirirken küçük bir pencerede slaytı renkli olarak görüntüleyecektir.

Çıktı alacağınız yazıcı, gri tonla baskı yapamıyorsa, yani siyah rengi yüzdeler olarak değil de ya yüzde 100, ya da yüzde sıfır basabiliyorsa, PowerPointıin bazı renkleri değişik tonlarda griye çevirmesi kağıt üzerinde başarısız sonuç almanıza yol açabilir. Bu durumda PowerPointıin slaytı gri tonlarla değil, sadece siyah ve beyaz olarak göstermesi daha yerinde olur. Bunu sağlamak için Gri Tonlama Önizleme düğmesini tıklarken, klavyede Üstkarakter (Shift) tuşunu tutun.

PowerPoint, metinlerinize verdiğiniz gölge ve kabartma özellikleri ile dolguların gri ton ile veya siyah/beyaz olarak görüntülenmesinin güzel soonuç vermeyeceği düşüncesi ile, slaytları gri toplara veya siyah/beyaza çevirdiğinizde bu özellikleri kaldırır.

Slayt Ekleme/Silme, Çoğaltma ve Gizleme
PowerPoint sunusunu hazırlama sürecinde istediğiniz anda yeni slaytlar ekleyebilir veya olanları silebilirsiniz. Slayt ekleme ve silme işlemi, hem normal görünümde hem de slaytların tümünü görebildiğiniz Slayt sıralama görünümde yapılabilir.

Slayt sıralama görünümünde iken, slaytların arasındaki boşluğu tıkladığınızda, imleç uzun bir çizgi halini alacaktır; bu durumda iken standart araç çubuğunda yeni slayt düğmesini tıklayabilir veya Ortak Görevler düğmesini tıkladığınızda açılacak menüden Yeni Slayt maddesini seçebilirsiniz. Yeni slayt eklemek için, klavyede Ctrl+M tuşlarına da basabilirsiniz.

Slayt sıralayıcısında bir slaytı seçmek için tıklamanız yeter. Ayrıca klavyede ok tuşlarına basarak da slaytlar arasında ilerleyebir ve başka slaytı seçebilirsiniz. Klavyede Ctrl+Home tuşlarına basarak birinci, Ctrl+End tuşlarına basarak son slayta gidebilirsiniz. Birden fazla slaytı seçebilmek için, slaytlar birbirine bitişik ise, birinci slaytı tıklarken klavyede Üstkarakter (Shift) tuşunu tutun, Shiftıi bırakmadan seçilecek dizinin son slaytını tıklayın. Seceğiniz slaytlar bitişik değilse, Shift yerine ctrl tuşunu tutmanız gerekir. Birbirine bitişik bir grup slaytı Mousie işaretçisiyle tarayarak da seçebilirsiniz.

Bir slaytı seçer ve Düzen menüsünden Kopyala maddesini tıklarsanız. slayt bütün içeriği ile Windows Panosuna kopyalanmış olur. Şimdi iki slaytın arasını tıklar ve düzen menüzünden Yapıştırıı seçerseniz, slayt yeni yere kopyalanır. aynı işlemi slaytı sağ tıklayarak ve açılan menüden Kopyalaıyı seçerek ve iki slaytın arasını sağ tıklayarak ve açılan menüden Yapıoştırıı seçerek de yapabilirsiniz.

PowerPointıin bir diğer slayt çoğaltma yöntemi, Düzen menüsünden Çoğalt maddesini seçerek yapacağınız kopyalama ve yapıştırma işlemidir. PowerPoint çoğalttığı slaytı aslının sağına yapıştırır.

Slaytları, Sıralama görünümünde Mouse işaretçisiyle tutarak başka yerlere taşıyabilirsiniz. Bir slaytı başka yşere aktarmak için, Mouse işaretçisiyle tutun ve yeni yerine bırakın. Slaytı bir slaytın üzerine bırakırsanız, PowerPoint onu slaytın sağına aktarır.

Bir slaytı seçer ve klavyede Delete tuşuna basarsanız veya Düzen menüsünden Slayt Sil maddesini seçerseniz, slayt silinir. Bu işlemi Düzen menüsünden geri alabilirsiniz. Bir slaytı sağ tıklar ve açılacak menüden Kes maddesini seçerseniz, slayt silinir, ama tamamen yok olmaz; Windows panosuna kopyalanmış olur. Şimdi bir başka yeri seçer ve klavyede Ctrol+V tuşlarına basarsanız, veya Düzen menüsünden Yapıştırıı seçerseniz, veya yeni bir yeri sağ tıklar açılacak menüden Yapıştırıı seçerseniz, kesilen slayt yeni yerine kopyalanmış olur.

Yeni slayt eklediğiniz, mevcut slaytı sildiğiniz veya başka yere kaydırdığınız zaman, slaytların içeriğinde sayfa numarası varsa, PowerPoint bu numaraları güncelleştirir. ayrıca slayt sıralama görünümünde gösterilen slayt sıra numaraları da değişir.

Hazırladığınız bir sunuyu farklı bir dinleyici grubuna sunarken, bazı slaytların bu ikinci gruba uygun içerikte olmadığını düşünürseniz, sunuyu yeni dinleyicilere uygun hale getirmek için bazı slaytları tümüyle silmeniz gerekmez: slaytları gizlemeniz yeter. Slaytlar Normal ve sıralama görünümde gizlenebilir. Normal görünümde slayt gizlemek için Slayt Gösterisi menüsünden Slayt Gizme maddesini seçmeniz gerekir. Slayt sıralama görünümünde ise slaytı seçip, araç çubuğunda Slayt Gizle düğmesini tıklamanız yeter. Gizlene slaytın sıra numarası üzeri çapraz çizgili bir kutuya alınır. Gizlenen slaytlar slayt bıralama görünümünde göründükleri halde, Slayt gösterisi sırasında görünmezler.

Show Zamanı
PowerPoint, slayt gösterisi deyip geçmez; gösterinin yapılacağı yere ve ortama göre hazırlık yapar. Slayt gösterisinin nasıl bir sunuda kullanılacağını, Slayt Gösterisi menüsünden Gösteri Ayarla maddesini seçerek belirleyebilirsiniz.

Açılacak kutuda Gösteri Türü bölümünde, ilk üç seçenek, slayt gösterisinin nerede ve nasıl yapılacağını belirtir. Birinci ve en çok kullanılan gösteri türünde konuşmacı veya slayt gösterisini yapan kişi, her türlü kontrolü elinde tutar; slaytları atlatabilir; geri dönebilir; toplant ıtutanağı yazabilir; ve sunuşu durdurabilir.

İkinci seçenek ise slayt gösterisinin bir ofis ortamında yapılmasını amaçlar. gösteri tam ekran değil, bir PowerPoint penceresinde yapılır ve gösteriyi izleyen kişi PowerPointıin menü maddeleri vasıtasıyla sunuyu yazıcıya gönderebilir ve slaytlar arasında gezinebilir.

Üçüncü seçenek ise, bir fuarda, gösteri, tanıtım veya eğitim amacıyla slayt gösterisinin hiç bir kontrol ve müdahale olmaksınızın, birisi klavyede Esc tuşun abasıncaya kadar dönmesini sağlar. İzleyicilerin slaytları düzenlememesi için bu sunuda denetimlerin çoğu etkisiz hale getirilir.

Gösteriye hangi slaytların katılacağı veya mevcut slaytlar arasında özel gösteri yapılıp yapılmayacağı Gösteri Ayarla kutusunun Slaytlar bölümünde düzenlenir. Özel gösteri, bu PowerPoint sunusunda mevcut slaytlar arasında yapılan seçimle oluşturulur. özel gösterilere arzu ettiğiniz slaytlar, arzu ettiğiniz sırayla katılır; bir sunu içinde istediğiniz kadar özel gösteri oluşturabilirsiniz. Özel Gösteri oluşturmak için Slayt Gösterisi menüsünden Özel Gösteriler maddesini seçmeniz ve açılacak diyalog kutusunda Yeni düğmesini tıklamanız gerekir.

Özel Gösteri Tanımlama kutusunda Özel Gösteri Adı olarak, ıÖzel Gösteri 1ı belirecektir. Bu adı istediğiniz gibi değiştirebilirsiniz. Kutunun sol tarafında sunuda mevcut bütün slaytlarınızın listesini göreceksiniz. Slaytların arasında gizlenmiş olanlar varsa, onların sıra numarası parantez içinde gösterilir. Özel gösteriye alacağınız slaytı solyda işaretleyip, ortadaki Ekle düğmesini tıklamanız gerekir. Sağda, özel gösteriye aldığınız slaytların sırasını değiştirmek isterseniz, slaytı işaretleyip sağdaki aşağı veya yukarı ok simgesini tıklamanız yeter. Bu listedeki bir slaytı işaretleyip, ortadaki Kaldır düğmesini tıklarsanız,slayt özel gösteriden çıkartılacaktır.

Slayt gösterisi hazırlarken yararlandığımız Gösteri Ayarla kutusunun slaytların ilerleme tarzına ilişkirn bölümünde ise iki seçenek vardır. El İle seçeği, slaytlara ne gibi ir otomasyon konulmuş olursa olsun, bu gösteri sırasında slaytların ilerlemesi için ya Mouse düğmesini tıklamanız, ya da klavyede aralık, PageDown veya aşağı ok tuşlarına basmanızı gerektirir. İkinci seçenek olan Varsa Zamanlamayı Kullan ise, slaytlarınızı oluştururken kurduğunuz ilerleme düzeninin bu gösteride de geçirli olmasını sağlar.

PowerPoint, Slayt Gösterisi menüsündeki Zamanlama Provası komutuyla, slaytlarınızın ne kadar süreyle görüntüde kaldığını hesaplayabilir ve bütün gösteri için toplam zamanı bulabilir. Bu aracı çalıştırdığınızda, bir slayt görüntüde iken o sırada söyleyeceğiniz sözlerin provasını yapıp, sonra prova zamanını ölçen kutuda Sonraki düğmesini tıklayabilirsiniz.

Bu sırada provaya ara vermeniz gerekirse, Durakla düğmesini tıklarsanız, zaman ölçümü durur. PowerPoint son slaytı da prova ettikten sonra, bütün gösterinin toplam süresini hesaplar ve bu ölçükleri slaytların süre olarak kaydetmek isteyip istediğinizi sorar. Kabul ederseniz, Slayt Sıralama görünümünde saltların altında bu süre belirtilir. Slaytlarınıza kendi istediğiniz süreyi elle verebilirsiniz. Bunun için bir slaytı seçin ve Slayt Gösterisi menüsünden Slayt Geçişi maddesini seçin ve açılacak kutuda slaytın ne kadar görüntüde kalmasını istediğinizi Otomatik Olarak kutusunu işaretleyip, süre kutusunun aşağı yukarı oklarına basarak veya içine tıklayıp klavyeden yazarak belirtin. Bu süreyi, Tümüne Uygula düğmesini tıklayarak bütün slaytlara uygulatabilirsiniz; ama bu muhtemelen bir konuşmaya eşlik eden her slayt gösterisi için doğru sonuç vermez. Tanıtım, eğitim, reklam amaçlı ve bilgisayar tarafından otomatik yapılan gösterilerde eşit zamanlı gösterim uygulanabilir.


Yazdırma
Slaytları, Notları, Anahattı ve Dinleyiciye Dağıtılacak Belgeleri (dinleyici notları) yazdırmak için Dosya menüsünden (dinleyici notları) yazdırmak için Dosya menüsünden Yazdır maddesini seçmeniz gerekir. PowerPoint, Windowsıun yazıcı diyalog kutusunu biraz değiştirerek açar ve normal seçeneklerin yanı sıra, neyi yazdırmak istediğinizi sorar. Yazdırılacak kutusunun seçme okunu tıklarsanız, Slayt, Dinleyici Notları, Not Sayfası ve anahat Görünümü maddelerini görürsünüz. Bir sunudaki bütün slaytları yazdırmak istemiyorsanız, Yazdır kutusunda, arzu ettiğiniz slaytların numaralarını seçebilirsiniz.

Slaytlarını projeksiyonla perdeye yansıtmak üzere saydam film veya film-benzeri asetat kağıt kullanacaksanız, önce Dosya menüsünden Sayfa Yapısı maddesini seçerek, hazırlık yapmanız gerekir. Slaytların yazıcıya gönderilirken nasıl boyutlandırılmasını istediğinizi burada Slayt boyutu seçme kutusunda asetat maddesini seçerek belirtebilirsiniz. Slaytları, bu tür işler yapan servis bürolarından birine modemle veya çıkartılabilir bir kayıt ortamında (disket, CD, Zip disk) gönderecek ve 35 mmılik filme aktarılmasını isteyecekseniz, bu kutuda 35 mm Slayt maddesini seçmeniz gerekir.

Paketle ve Gönder
İdeal bir PowerPoint slayt gösterisi, bilgisayarın VGA/SVGA görüntü sinyalini bir sayısal projeksiyon cihazına göndermek ve bu cihazın Windowsıa eklediği sürücüyü kullanarak, slayt gösteri hedefi olarak bu cihazı seçmektir. Fakat çoğu zaman Ofis 2000 ailesini ve slayt gösterisinde kullandığınız bütün resim, video ve ses dosyalarını seyyar bir bilgisayarın sınırlı disk ortamına sığdırmak mümkün olmaz. Küçük bir Notebook bilgisayarla yetinmek zorunda kalabilirsiniz.

PowerPoint, Paketle ve Gönder (Pack and Go) adını verdiği yöntemle, sunuyu son derece küçük, tek dosya haline getirebilir ve PowerPoint Viewer (PowerPoint Göstericisi) adını verdiği küçük bir programla birlikte, floppy disketlere kaydedebilir.

Slaytlarınızın paketlendikten sonra arzu ettiğiniz gibi gösterilmesi için, paketin biraz büyük olmasını göze alıp, köprülenmiş bütün dosyaları ve TrueType yazı türlerini de pakete dahil etmeniz gerekir. Bu paketin oluşturulmasında Paketle ve Gönder Sihirbazı size yardımcı olacaktır.

Webıde Slayt Gösterisi
PowerPoint sunularını, bir Web sitesi haline getirmek ve slaytları Internet veya Intranet ziyaretçilerine sunmak, tabir yerinde ise, ıbir tıklamalık işı haline gelmiş buluyor. PowerPoint slaytları Web sayfasına haline dönüştürüldüğünde, slaytlara kazandırdılmış olan ektileşme, multimedya ve diğer imkan ve yeteneklerinden hiç birisi kaybolmaz. Başka bir deyişle PowerPoint sunusu sizin bilgisayarınızda nasıl gösterilebiliyorsa, Internetıte de aynı imkanlara sahip olacaktır.

Sununun hazırlık işlemlerini tamamladığınızda, Dosya menüsünden Web Sayfası Olarak Kaydet maddesini seçin.

Açılacak diyalog kutusunda, sunuyu bir Web sayfası haline getirebilmeniz için gerekli bütün kontrolleri göreceksiniz. Sununun Web sayfasına dönüştürülerken korumasını istediğiniz özelliklerini ıYayımlaı düğmesini tıklayarak açılacak kutunun sekmelerinde belirtebilirsiniz. Burada dikkat etmeniz gereken noktalar arasında sunuda yer alan notların Web sayfasında da bulunup bulunmayacağı ve slaytlara verdiğiniz özel animasyon etkilerinin Web sayfalarında da olup olmayacağıdır. Bir diğer nokta ise slaytlarda varolan etkilerin Web sayfasında da oluşturulması için hedef Web browser programı konusunda bir tercihte bulunup bulunmadığınızdır.

Slaytlardan oluşacak Web sayfalarının ancak Microsoft Internet Explorer 5.0 ve üstü ile görülebilecek özelliklere sahip olmasını isterseniz, Netscape ve diğer browser programları kullanacak Internet ziyaretçileriniz slaytlarınızın bütün animasyon özelliklerini göremeyebilirler. Bu tür browser programlarının da dikkate alınmasını isterseniz, PowerPoint oldukça büyük boyutta dosyalar yazacaktır. Sununun bir Internet ziyaretçisi tarafından Web browser programında açıldığında programın başlığında görüntülenecek başlığını ise Başlık Değiştir düğmesini tıklayarak sağlayabilirsiniz. PowerPoint sunusu, Browserıda her türlü gezinme düğmesine sahip olarak görünecektir.

Slayt Gösterisi
PowerPoint ile birbirinden güzel Web sayfası niteliğinde slayt gösterileri düzenleyebilirsiniz. Hatta PowerPointıi sadece bu amaçla kullanmanız bile mümkün! Fakat PowerPoint iye bunca uğraşmanızın gerçek karşılığını, bir PowerPoint sunusu ile alabilirsiniz. PowerPoint, slayt gösterisi sırasında konuşmacının slaytlarında istediği sırayı izlemesini, gizlenmiş slaytları göstermesini ve sunu sırasında bilgisayarıyla not tutabilmesini sağlar.

Microsoft firması, Windows 2000 işletim sisteminin sınama sürümlerinde sahip olduğu ve piyasaya sürülecek nihai sürümünde de bulanacağı belirtilen iki monitör kullanma özelliğine sahip bir bilgisayarla sunu yaptığınız taktirde, ekranlardan birinde PowerPointıin normal görünümünü, diğerinde slayt gösterisini çalıştırmanız da mümkün olabileceğini bildiriyor.

Sunuyu ı.pptı dosyası olarak kaydettiğinizi varsayarsak, bu sunuyu bir kaç şekilde başlatabilirsiniz. Sunu dosyasını sağ tıklayarak açılacak menüden Göster maddesini seçerseniz, Windows doğruca slayt gösterisini başlatacaktır. PPT dosyasını açarsanız, PowerPoint açılacak ve normal görümüne geçecektir. Bu noktada klavyede F5 tuşuna basarak, görünüz çubuğunda slayt gösterisi simgesini tıklayarak, veya Slayt Gösterisi menüsünden Gösteriyi Görüntüle maddesini seçerek slayt gösterisini gösterisini başlatabilirsiniz.

Slayt gösterisi, slaytların tasarımı sırasında kazandırdığınız otomasyon yöntemine göre, ya zamanlama ile ya da elle ilerletilebilir. Slaytlarınızı zamanlamaya bağlı ilerletmiyorsanız, slaytı tıklamak ilerlemesini sağlar. ayrıca klavyede belirli tuşlara basarak da bir sonraki slayta geçebilirsiniz. Bu noktada dikkat etmeniz gereken nokta slaytta harekete geçmek için bekleyen bir animasyon varsa, mouse tıklaması veya diğer klavye komutları, bir sonraki slaytı değil, sırada bekleyen animasyonu gerçekleştirirler.

Klavye yoluyla

Bir sonraki slayta gitmek için: aralık çubuğu; N, aşağı ok, sağ ok, PageDown tuşları

Bir önceki slayta gitmek için: P, Backspace, yukarı ok, sol ok, PageUp tuşları

Birinci slayta dönmek için: Mouseıun iki düğmesini birden bir kaç saniye tutun

Slayt gösterisi sırasında hareketsiz olduğu sürece Mouse işaretçisi ekranda görünmez; Mouse oynattığınız anda işaretçi görünür hale gelir. Slayt gösterisi sırasında ekranı sağ tıklar ve açılacak menüden İşaretçi Seçenekleri maddesini seçerseniz, işaretçiyi gizleme imkanınız olduğunu göreceksiniz. İşaretçiyi gizlemek yerine işaret aracı olarak kullanmak da mümkündür.

Mouse işaretçisi slayt gösterisi sırasında, ekrana yazı yazabilen bir kalem haline de getirilebilir. Kalemin yazı rengini slaytın zeminine göre belirleyebilirsiniz. Bu yöntemle, özellikle eğitim amaçlı slayt gösterilerinde dinleyenlerin slayttaki bazı noktalara dikkatini toplamanız, örneğin ilişkileri göstermeniz mümkün olabilir.

[tayfuncum]

bilgi için teşekkürler.emeğinize sağlık.

[best54™]

Emeginize saglık hocam tesekkurler...!